Тинекс – креативно изложување на производи

Пријатно се изненадив кога влегов во реновираниот Super Tinex маркет кај Драмски. Имено, ја искористиле можноста да изложат некои производи меѓу просторот на нивните ескалатори. Ова одлично функционира, најпрвин бидејќи е нешто неочекувано, а и го збогатува искуството на пазарење со тоа што им дава можност на посетителите да изберат производ во движење.

Погледнете како тоа изгледа на видеoтo подолу:

п.с. Моите познаници од социјалните мрежи ми посочија дека овој начин на изложување веќе се применува подолго време што е одлична вест. Иако не сум имал можност да влезам во некои од овие маркети на две нивоа, мислам дека овој пристап сеуште на потрошувачот му нуди дополнително и збогатено искуство на пазарење.

Катастрофално утро!

По утрото брендот се познава. Лекција за мигрирање на брендовите на странските пазари.

Nema pomazen-02

Деновивe може да ја проследиме рекламата за маргаринот Добро Јутро од компанијата Дијамант. Рекламата е позитивна, фамилијарна и со пријатна музичка преработка на песната на Габи Новак “On me voli na svoj nacin“, меѓутоа на крајот од рекламата може да го видиме слоганот „Нема помазен“.  Кога прв пат го слушнав слоганот, јас и моето семејство бевме сместени пред телевизорот и искрено се изнасмејавме. Не ми се веруваше што слушам на телевизија. Си реков на себеси дека ја пуштиле рекламата еднаш затоа што сакаат да се пошегуваат со гледачите, или дека по грешка пуштиле некоја претходна неодобрена реклама, но не беше така. Се испостави дека слоганот навистина е официјален и дека навистина стои како таков на крајот од рекламата.

Добив потреба да ги разјаснам работите па решивда ја побарам оригиналната реклама на YouTube.

За среќа, на оригиналната реклама се е како што треба. Семејната приказна и насмеаните лица не се заокружени со непријатен момент на крајот. Имено, слоганот „Нема помазен!“ потекнува од оригиналот „Nenadmaziv!“.  Колку несреќно избран превод!

Лекцијата што може да се научи од овој пример е дека како сопственици на бренд кој е застапен на странски пазар, секогаш треба да им приоѓаме сериозно на културните разлики, се до најмалите нијанси во јазикот. Преку овој пример, јасно е дека многу лесно може да настанат сериозни недоразбирања. Она што функционира како бренд комуникација во матичната земја може да има дијаметрално спротивна интерпретација во поинаква култура. Ова важи за сите елементи од идентитетот на брендот: формата, бојата, музиката, слоганот па се до маскотота. Треба да се внимава и на најмалиот детал. Овој пример можеби и нема да има значителни последици за бизнисот, но замислете да сте бренд за бебешка опрема и сте инвестирале значителни финансиски и нефинансиски средства за да ја пласирате вашата најнова линија на производи на странски пазар. Сте произвеле поголема количина, сте вработиле повеќе луѓе, сте најмиле превозник, сте платиле царина и сте отвориле нова продавница во некој трговски центар, но доминантната боја на вашата колекција е боја која е длабоко вкоренета во свеста на тамошните потрошувачи како боја која означува несреќа, а можеби е и боја која се носи за погреби.

Потрошувачите со брендовите развиваат однос сличен на оној со било која личност, па често на брендовите им се препишуваат човечки карактеристики. Реакцијата на потрошувачите на една ваква грешка би била прилично човечка. Тие немаат време да прават истражувања ниту пак би имаале разбирање доколку сметаат дека некој бренд ги навредил. Казната за брендот ќе биде брза и сурова па затоа разбирањето на културата на потрошувачите од странскиот пазар е од исклучително значење за успехот на еден бренд.

За жал ова е само еден пример за непрофесионалноста на копирајтингот во државата. Непријатностите особено настануваат кога се адаптираат слогани од странски брендови. Доколку помните некоја реклама со несреќно избран слоган, споделете ја во коментар подолу.

Одлични резултати за македонскиот ајвар!

Македонски ајвар и неговиот извоз во последните 5 год. (извор – Капитал)

И покрај тоа што постојано се слушаа жалби од преработувачката индустрија извозот на ајварот успеа да порасне за 67% во рок од 5 год! Како што спомнав во некои претходни статии, ајварот како производ во Македонија е исклучително небрендиран. Меѓутоа, тој на странскиот пазар фигурира како производ кој има автентично регионално (балканско) потекло и покрај цената, ова е голем фактор поради кој го постигнува овој успех. Сепак, доколку соседите почнат да се борат за истите пазари, брендот ќе биде пресуден за останувањето во игра на македонските производители.

Интересно е да се разгледа и листата на топ 5 земји каде ајварот се извезува:

1. Србија
2. Германија
3. Хрватска
4. БиХ
5. Австралија

Доколку сакаат да го пробијат својот извоз надвор од балканските земји, или пак надвор од оние каде што има балканско малцинство, географското потекло и уникатноста на производот е она на што поризовдителите треба да обрнат највеќе внимание. Во таа насока, ајварот би требало да се промовира како деликатес и како уникатно искуство за странскиот потрошувач. Ова дозволува покачување на цената, а со тоа и ексклузивизирање на производот. Иако пласманот ќе биде значително помал од оној во Србија, Хрватска и БиХ, би се избегнала ценовната битка која се води во овие земји и нашите производители би добиле уникатна можност да го промовираат ајварот на овие пазари ексклузивно како македонски производ, фактор што на долг рок би им дал огромна предност. Оваа стратегија е веќе испробана кај извозот на нашето вино и би нашла добра примена кај ајварот со оглед на тоа што квалитетот на производите е генерално висок.

Извор: Капитал
Објавено 13 февруари 2013

Најдобрите 5 реклами од Super Bowl 2013

Бев прилично радосен што денес можев да ги прегледам сите реклами за Super Bowl (финалето во американско рагби). Многу од луѓето го сметаат овој настан како врв во американската адвертајзинг индустрија.  Има логика. Сепак, за 30 секунди рекламен простор компаниите издвојуваат 4 милиони долари. Штом се трошат волку многу средства, тогаш мора да се прават и прилично квалитетни реклами. Очекувањата се големи, но резултатите се поинакви.

Она што на кратко можев да го заклучам од рекламите е дека адвертајзинг индустријата сеуште се служи со истите трикови од 80тите и 90тите: хиперболата , хуморот и градите. Во минимум 20% реклами застапено (себе) фрлањето низ прозорци или пробивањето на ѕидови со коли, во 40% се застапени градите и во 40% е застапен лошиот хумор.

Целосната листа на реклами од Super Bowl 2013 може да ја пронајдете: ТУКА

Но, во оваа статија сакам да обрнам внимание на (според мене) успешните примери од Super Bowl 2013.

Бр.5 Fiat 500L – Sisters

Прво што се забележува во овој краток клип е позитивната и пријатна фамилијарна атмосфера. Се во врска со сценариото, кинематографијата, монтажата и симпатичниот хумор го пренесува ова. Фамилијарноста е многу важен аспект за Фиат како италијанска компанија. Тие не забораваат да ги искористат своето потекло и да ја употребат италијанската култра како карактеристика што ќе ги издвои на светскиот пазар. Во однос на почитување на сопствениот бренд, сметам дека Фијат со оваа реклама многу успешно ја има завршено својата задача за Super Bowl 2013.

Бр.4 Viva Young Taco Bell

Да се обработи концептот Geezers gone wild (старците сполудуваат) во рекламен спот уште од самиот почеток е ризична работа – темата е веќе обработувана многу многу пати. За среќа, продуцентите и режисерот на оваа реклама работата си ја завршиле многу добро. Како резултат имаме позитивна реклама чија енергичност не паѓа во ниеден момент низ целото нејзино времетраење. Оваа реклама целосно го разбира битот и културата на младите во 2013 – Taco Bell е местото каде сите завршуваме после 3те литри водка и неколкуте линии кокаин (сметам дека првичната идеја на сцената со бабата во WC беше токму тоа). Рекламата е нешто со кое што може и ние, младите во Македонија да се идентификуваме. Се прашувам како би изгледала оваа реклама доколку се направи за „Вили“ (немаме од тоа! сендвич 500ден.. и слични муабети).

Бр.3 The perfect match

Претпоставувам дека оваа реклама многумина од вас веќе ја имаат проследено благодарејќи на некои од нашите портали, и имале зошто да ја споделат. Зачудувачки е она што оваа реклама го прави со психологијата на гледачот. Ако погледнеме под површината на шокот ќе сфатиме дека истовремено во нас се одвиваат неколку емоции: збунетост, копнеж, гадење и на крај задоволство, радост и оптимизам. Гикот во оваа реклама е лик со која публиката се идентификува и преку него таа се себереализара. Рекламата е направена да функционира како оргазам (меѓу другото трае 30 секунди). Она што дополнително ме импресионира е копирајтингот. Секој кажан збор функционира безпрекорно во функција на производот што се продава, a особено последната реченица: “When sexy meets smart, your small business scores”. Интересно е да се проследат реакциите на американската публика во коментарите под овој клип и може да се забележи дека тие се прилично поделени. Бидејќи рекламата е наменета за машката популација, се прашувам какви реакции провоцирала од женскиот пол. Дали тоа ја објаснува поделбата во коментарите?

Бр.2 The Clydesdales Brotherhood

The Budwiser Clydesdales се коњи од расата clydesdale и тие претставуваат маскоти на компанијата Budwiser. Компанијата поседува околу 250 вакви коњи кои се одгледуваат на повеќе локации во САД. Овие коњи имаат особено значење за брендот на Budwiser и приказната меѓу коњите и пивото започнува во 1934 кога синот на сопственикот на компанијата ги употребил коњите за парада низ градот. Тие влечеле кочија со пивото Budwiser и со тоа го симболизирале крајот на прохибицијата.  The Clydesdales Brotherhood се всушност луѓето (кои се вработени во Budwiser) задолжени за одгледување на овие коњи. Рекламата раскажува емотивна приказна за едно мало ждребе (кое всушност е последното родено на вистинската фарма и е старо неколку недели) и неговиот одгледувач и патот кои мора да го поминат заедно во тригодишните припреми за да се спреми еден од овие коњи за влечење на почесната Budwiser кочија. За разлика од останатите реклами, овој клип централното место го отстапува на квалитетното раскажување на една приказна, приказна која е неразделен дел од брендот на компанијата. Публиката уште од самиот почеток се соживува со нејзе и на крајот да може да доживее квалитетна и суштинска емоција која како што кажав е одлично обработена. Како продолжение на оваа реклама, Budwiser им даваат можност на своите Twitter фанови на да го именуваат малото ждребе кое се појавува во првата сцена од рекламата. Проверете го хаштагот #clydesdales

Бр.1 PornHub

На прво место издвоив реклама која што воопшто не се емитуваше за време на финалето. Рекламата е во сопственост на еден од најпопуларните порно сајтови на интернет PornHub. Компанијата ја има направено оваа реклама специјално за овогодинешното Super Bowl финале, но како што веќе спомнав таа беше одбиена од страна на мрежата CBS која има ексклузивно право да го пренесува овој настан. Иако рекламата нема никакви сцени за публика над 18 и иако е скоро асексуална, образложението на мрежата е дека не е дел од нејзината политика да емитува реклами за порнографски компании. Познавачите шпекулираат дека рекламата не е ништо туку трик од страна на PornHub. Имено, сметаат дека компанијата морала да ги знае правилата и политиките на националните телевизии но сепак ја предложила оваа реклама за да привлече внимание. Генијалното во оваа приказна е што тоа навистина се случи! Рекламата е прегледана повеќе од 3 милиони пати на интернет и со тоа воедно вниманието го насочи токму на својата примарна целна група!  Оваа реклама, иако е досетлива ни од далеку не се доближува до генијалноста што е постигната „позади сцената“ во снаодливоста и откривањето на нови рути во маркетингот.

——————————————————————————————————————————————————————————–

Како за крај морам да ја споделам реклама на Мерцедес која ја сметам за најлошата од оваа сезона. Во кратки црти може да се сумира во 3 збора: „Девојка и кола“. Дефиниција  за неинвентивност. They missed a spot indeed!

Најлошите македонски слогани

Слоганот е кратка реченица која го сумира бренд ветувањето на одредена компанија или концептот на некој производ или маркетинг кампања. Тој мора да биде создаден така што на брз и ефективен начин ќе го привлече вниманието на целната група, мора да го одразува тонот на компанијата и мора да биде единствен во својата содржина т.е. да не наликува на ниеден друг слоган создаден претходно.

Како и секаде, така и во Македонија можеме да најдеме примери од успешни, но и не така успешни слогани. Оваа состојба е очекувана и природна, но сепак многу ме изненадува кога на радио или телевизија ќе слушнам исти слогани стари 15 години. Најстрашното за овие слогани е што тие обично се празни и со себе не пренесуваат никаква порака… претставуваат празно ехо во какафонијата на маркетиншки пораки.

Токму поради упорноста на некои од македонските компании (и институции) да ги користат овие слогани, одлучив да посочам неколку од нив и да објаснам зошто тие не се ефективни и зошто не носат никаква вредност за компаниите што ги користат.


Кога станува збор за промовирање на брендовите, повикувањето на искуството и традицијата е секогаш добредојдено. Во компаниската историја се крие суштината и причината за нејзиното постоење и таа може да биде многу корисна алатака за компаниската промоција.

Нажалост, многу од компаниите не знаат како да го искористат овој адут. Соочени со безизлезноста од нивната некреативност, се чини дека многу од нив преќутно се договориле да делат еден универзален слоган кој се прави по следната формула: слоган = број на години на компаниското постоење + заедно со Вас.

Да речеме дека групното користење на еден ист слоган не е толку страшно (страшно е!). Она што највеќе ме вознемирува кај овој слоган е што тој реално и нема содржина. Искуството како што реков е секогаш позитивно да се посочи меѓутоа тоа треба да се стави во вистинскиот контекст. Освен што овие компании се заедно со НАС (нивните потрошувачи/кленти) НАС не ни е јасно зошто е тоа така и каква реална корист имаме од нивното постоење.

Запомнете. Вие како компанија сте должни да го оправдате Вашето постоење на пазарот и сте должни на своите потрошувачи/клиенти да им објасните како им го олеснувате нивниот живот или како го олеснувате нивното работење. Тоа што сте одредено време на пазарот не прави разлика кај Вашите потрошувачи. Зошто реално би ги интересирало колку време постоите на пазарот? Она што е важно, и што е задачата на Вашиот слоган е да им посочи зошто треба да ве одберат Вас наспроти Вашата конкуренција. Доколку историјата и искуството се карактеристики кои сакате да ги потенцирате, тогаш тие треба да ги презентирате во соодветен контекст како на пример „Носиме насмевки на детските лица од 1968“, „Повеќе од 100 години нашите градби сведочат за нас“ итн. Мојата препорака е да се запрашате зошто постоите на пазарот и кои поволности им ги нудите на Вашите потрошувчи. Штом ги имате одговорите на овие прашања, тогаш многу лесно може да дојдете ефективен и оправдан слоган кој ќе го привлече вниманието на Вашата целна група.

Во следната статија ќе ги продискутирам слоганите: „Вашиот партнер во…“ и „Бидете дел од…“

Ред Бул Стратос – падот што ја издигна компанијата до ѕвездите!

Еднаш кога ќе ја сфатите идејата позади Вашиот бренд и останете упорни во нејзината реализација,  како одминува времето, работите ќе имаат  тенденција да одат како подмачкани. Водени од своето едноставно мото „Ред Бул ти дава крилја“ оваа компанија низ годините успеа да даде  неверојатно прецизен фокус на своите маркетинг активности и има(ше) едноставна цел: да ни раскаже и покаже што би можеле да направиме доколку го консумираме овој пијалок. Приказната за Ред Бул никогаш не била за цената, не била за состојките,  ниту била за беспрекорниот дизајн. Приказната за Ред Бул од секогаш била за овозможувањето и поттикнувањето на нивните потрошувачи да направат нешто повеќе и да ги тестираат своите граници.

Жал ми е што претходно немав претходни информации за проектот Red Bull Stratos. Несомнено станува збор за многу сериозен проект во кој се вложиле многу финансии и години планирање. Овие фактори кај мене будат голема фасцинација, но не од гледна точка на менаџирањето и организацијата туку од гледната точка на некомпромитирање на брендот и постојаноста во неговото имплементирање. Може да се заклучи дека во Ред Бул е многу јасно какви маркетиншки и промотивни активности ќе се поддржат. Јасно било уште пред 10 години, а јасно е уште за минимум 10 (можеби и повеќе).  За да се поддржи проект што ќе се развива неколку години потребна е постојаност и неколебливост во својот бренд, и токму тоа е факторот што и овозможи на компанијата да влезе во проект од овој ранг.

Другата работа што ме фасцинира е што преку вакви проекти компанијата се однесува на истиот начин кој им го препорачува на своите потрошувачи. Red Bull Stratos е високоризичен научен експеримент и тоа на повеќе нивоа: финансиски, по репутацијата на компанијата и ризичен по човечкиот живот на пилотот! Ред Бул како компанија преку вакви проекти ризикува и ги тестира своите граници – исто како пилотот и научниот тим во овој проект, исто како пилотите на форумула 1, исто како скокачите од карпи – спортови во кои оваа компанија зема активно спонзорско учество. Компанијата не само што им кажува на своите потрошувачи каков однос треба да имаат кон својот живот, туку таа не се плаши ни да го демонстрира тоа. На овој начин компанијата Ред Бул целосно го живее својот бренд. Таа има бренд од 360 степени.

Учестувањето во ризични проекти е од круцијално значење за напредокот на компаниите, напредокот на брендовите и маркетингот во целина. Ваквите проекти ја прошируваат мапата на можности и мапата на креативните идеи, а креативноста е основниот принцип кој го овозможува развојот.

Ќе си речете дека креативноста е резултат на нетипичното размислување – „thinking out of the box“, но во овој случај, што се однесува до стратешкото размислување имаме многу конзервативно размислување. Ред Бул во ниеден момент не излегоа од своите навики, надвор од она што навистина се. Тие мислеа внатре во својата кутијата, но влегоа толку длабоко што добија резултат што ги однесе до ѕвездите – и буквално и според добиените маркетиншки резултати.